Тарих институты Дәүләт архивына Япониянең татар диаспорасы документларын тапшыра

Алар арасында 1907 елда Казанда нәшер ителгән Коръән тәфсире, 1936 елда Һиндстанда нәшер ителгән ас-Сират ал-Мөстәкыйм тәфсире, Ильяс Сададжиро Сакуманың япон телендә мөселманнар догалыгы бар.

(Казан, 19 февраль, «Татар-информ»). 20 февральдә 14.00 сәгатьтә Татарстан Фәннәр академиясенең Тарих институтында Кобе шәһәрендә (Япония) татар диаспорасы тарихы белән бәйле документларны ТР Архив эше буенча дәүләт комитетына тапшыру тантанасы була. Бу турыда тарих институты матбугат хезмәте хәбәр итә.

Бу Татарстанның Япония префектуралары белән региональ багланышлары ачыла торган ел кысаларында беренче мөһим чарасы булачак. Мәгълүм булганча, 2020-2021 ел Россия Федерациясе Хөкүмәте һәм Япония арасында төбәкара хезмәттәшлек елы дип игълан ителде.

ТР Фәннәр академиясенең Ш.Мәрҗани исемендәге Тарих институты чит ил архивларында һәм татар диаспорасы тарихы белән бәйле шәхси җыеннарда материалларны ачыклау һәм өйрәнү буенча күпьеллык һәм җентекле эш алып бара. Бу эш «Татар халкының милли үзенчәлеген саклау (2014-2019 еллар)» дәүләт программасын гамәлгә ашыру кысаларында алып барыла.

2020 ел башында ТР Фәннәр академиясенең Тарих институтының фәнни хезмәткәре, «Сакура» татар-япон мәдәни-мәгълүмат үзәге» директоры урынбасары Лариса Усманова Япониядән Кобада яшәүче Ракыйб Кильканың гаилә архивыннан Хиой (Япония) префектурасының административ үзәгеннән уникаль материалларны алып кайткан.

Документларда 1945-50 еллар язылган һәм Кобе (Япония) шәһәрендә татар җәмгыятенең 26 аерым әгъзасының һәм гаиләсенең шәхси эшләре булган. Аларны Кобе шәһәре татар җәмгыятенең күпьеллык секретаре Әнвәр Старков төзегән. Документларның икенче өлеше — мәчетнең соңгы имамы Хөсәен Кильканың китаплары.

Алар арасында - 1907 елда Казанда нәшер ителгән Коръән тәфсире, 1936 елда Һиндстанда нәшер ителгән ас-Сират ал-Мөстәкыйм тәфсире, Ильяс Сададжиро Сакуманың япон телендә мөселманнар догалыгы, Кобадагы мәчетнең беренче имамы Мадьяр Шамгуни һәм Нагой шәһәрендәге мәчет имамы Тимербай Хәмидулланың япон телендә «Ислам динен кыскача аңлату» җыентыгы, Европа һәм япон авторларының ислам дине турындагы китапларның япон басмалары, шул исәптән ислам динен кабул иткән беренче япон кешесенең Bunpachiro Ariga (Ahmad) китабы; 1938 елда Токиода басылган Ислам энциклопедиясе.